 | | Cudzy tekst - zasady |
 |
|
|
Zasady posługiwania się cudzymi tekstami
(oprac. dr D. Korwin-Piotrowska)
- Każde odniesienie się do cudzych słów, opinii, tekstów musi być odnotowane z podaniem imienia (a przynajmniej jego skrótu) oraz pełnego nazwiska autora i opisem źródła - tak, by inna osoba mogła zweryfikować nasze informacje, dotrzeć do tych samych materiałów.
- Najczęściej występujące sposoby użycia cudzych tekstów, to:
- cytat bezpośredni (przytoczone dosłownie czyjeś słowa, fragment
obcego tekstu);
- graficzna forma cytatu: tabele, rysunki, zestawienia itp. opracowane
przez inną osobę;
- cytat, który znamy pośrednio z tekstu jeszcze innego autora;
- zebrane przez kogoś informacje: ankiety, dane statystyczne, dokumenty,
efekty kwerend, materiały umieszczane na stronach internetowych;
- teza, argument, opinia, idea, interpretacja, unikalne ujęcie tematu
wzięte z czyjegoś tekstu.
We wszystkich powyższych przypadkach konieczne jest dokładne wskazanie źródła! Uwaga: zakres cytatu reguluje prawo autorskie.
- Brak odpowiednio opisanych źródeł, w tym na przykład niezaznaczanie przytoczeń, nieinformowanie o autorze czy tytule, brak lokalizacji cytatów, niepodawanie pełnych adresów druków elektronicznych mogą być powodem dyskwalifikacji pracy rocznej, licencjackiej czy magisterskiej studenta.
- W zależności od sytuacji informacje na temat źródeł umieszcza się wewnątrz własnego tekstu (w miejscu przywołania), a ponadto w przypisach oraz w bibliografii, umieszczonej na końcu pracy.
- Skrócony opis bibliograficzny - obowiązujący w pracach, które mają mieć rzetelną wartość informacyjną - podlega ściśle określonym normom, z którymi należy się zapoznać przed przystąpieniem do pracy (aby wynotować z materiałów potrzebne dane, np. dotyczące numeru pisma, w którym znajduje się artykuł, czy nazwisk tłumaczy druków obcojęzycznych). Zasadom podlegają: typ i kolejność przedstawianych elementów, rodzaj zastosowanych skrótów, także interpunkcja i użycie wyróżników graficznych.
Dla studentów elektronicznego przetwarzania informacji notatki na temat zasad dokonywania opisu bibliograficznego znajdują się w materiałach dla III roku, na stronach internetowych Katedry.
- Wszystkie przytoczenia czyichś słów (pojedyncze określenia, zwroty, zdania, fragmenty) muszą być w naszym tekście wyodrębnione za pomocą cudzysłowu. Cudzysłów polski wygląda tak: "cytat", w krajach anglojęzycznych stosuje się inny: "quotation". Cytat w cytacie zaznacza się tak: <> lub 'cytat'.
Zasady pisowni i przestankowania związane z umieszczaniem cytatu w zdaniu, skracaniem cytatu itp. znajdują w słownikach interpunkcyjnych - nie są, wbrew pozorom, intuicyjne, należy więc do takiego słownika sięgnąć.
Wewnątrz przytaczanego tekstu obowiązuje pisownia cytowanego autora. Jeśli ją z ważnych powodów uwspółcześniliśmy czy zmieniliśmy, fakt ten musimy odnotować - do tego służy nawias kwadratowy umieszczany po cudzysłowie zamykającym cytat. Gdy przytoczenie odbiega od standardów ortograficznych, gramatycznych lub innych, można w nawiasie kwadratowym napisać, że jest to pisownia oryginalna. Także w nawiasie kwadratowym po cytacie umieszczamy informację o własnym tłumaczeniu, jeśli sami dokonaliśmy przekładu z języka oryginału. Posługujemy się wtedy tylko swoimi inicjałami, np. [tłum. własne - X.Y.]. Gdy tłumaczenie było za pośrednictwem innego języka, podajemy skrótami w nawiasie, z jakiego języka tłumaczyliśmy. To wszystko niezależnie od przypisów, które informują o źródle cytatu.
Przy większych fragmentach (zwykle powyżej 2-3 zdań) cytat może być wyodrębniony w formie zapisanego inną czcionką (zwykle kursywą) i graficznie wyróżnionego akapitu.
- Z wyjątkiem cytatu pełniącego funkcję motta, które z zasady występuje jako odrębny element przy tekście, wszystkie inne przytoczenia (zob. pkt 2 a-d) muszą być odpowiednio wkomponowane w tekst - to znaczy nie tylko "wklejone", lecz wprowadzone lub/i zamknięte komentarzem, który wyraźnie sygnalizuje obecność cudzego słowa (oprócz tego obowiązuje szczegółowy przypis). Tekst zawierający odniesienia, podobnie jak każda inna wypowiedź, musi być spójny.
W wypadku powoływania się na czyjeś opinie, interpretacje itp. (wymienione w punkcie 2 e) obowiązuje, niezależnie od przypisu, wpro-wadzenie z informacją, do kogo dany pogląd należy i z jakiego tekstu pochodzi lub na jakiej podstawie przypisujemy komuś to przekonanie.
- Brak zasygnalizowania w tekście, że posługujemy się cudzym słowem (także materiałami lub opinią), oznacza naruszenie prawa - jest to po prostu kradzież. Tego typu przypadkami, a także ewidentnymi przestępstwami polegającymi na plagiacie (czyli na przypisaniu sobie autorstwa czyjegoś tekstu lub jego znaczących fragmentów) zajmuje się Komisja Dyscyplinarna UJ, która ma prawo ukarać oszusta, także relegować z uczelni.
|
| |
 | |  | |
|
| | dla studentów |
|
|
|
| |
| | |
| | ważne informacje |
|
|
|
| |
| | |
|
Nawigacja: Strona główna
;){kind=link}